اگر دیسک کمر دارید این 5 کار را هرگز انجام ندهید. ستون فقرات در ناحیه کمر شامل پنج مهره (L1 تا L5) است که مهره آخر (L5) به استخوان لگن (S1) متصل شده و نقش مهمی در انتقال فشار بدن دارد. بین هر مهره، دیسک بینمهرهای قرار دارد که با ساختار ژلاتینی و لایههای فیبری، فشارها را جذب کرده و انعطافپذیری ستون فقرات را حفظ میکند.
هسته ژلاتینی دیسکها حاوی سلولهایی است که با جذب آب، سلامت دیسک را حفظ میکنند. این دیسکها ۶۵ تا ۸۰ درصد از آب تشکیل شدهاند، اما با افزایش سن یا فشار زیاد، آب آنها کاهش یافته و مستعد تخریب یا بیرونزدگی میشوند.
تغذیه سلولی دیسک از طریق انتشار از بافتهای اطراف انجام میشود، نه رگهای خونی. بنابراین، فشار زیاد میتواند تغذیه آن را مختل کند و باعث آسیب شود.
برای حفظ سلامت دیسکهای کمری، رعایت اصول ارگونومی، تغذیه مناسب و تحرک کافی ضروری است. در صورت ابتلا به دیسک کمر، باید از حرکات آسیبزا پرهیز کرده و مراقبت ویژهای از ستون فقرات داشت.
حرکات ممنوع برای افراد مبتلا به دیسک کمر
اگر به دیسک کمر دچار هستید، مراقبت از ستون فقرات امری ضروری است. برخی حرکات و فعالیتها میتوانند به وضعیت دیسک آسیب بیشتری وارد کنند و باید از آنها اجتناب شود. در ادامه به معرفی این رفتارهای آسیبزا و راهکارهای جلوگیری از بدتر شدن وضعیت دیسک کمر میپردازیم. با ما همراه باشید.
1- نشستن نادرست یکی از عوامل تشدید درد دیسک کمر
یکی از اصلیترین عواملی که میتواند باعث تشدید درد دیسک کمر شود، نشستن طولانیمدت در وضعیتهای نادرست است. قرار گرفتن ستون فقرات در حالتهای نامناسب، بهویژه زمانی که بدن به سمت جلو خم میشود یا در زاویهای غیرطبیعی قرار دارد، فشار زیادی به دیسکهای کمری وارد میکند. این فشار مداوم در بلندمدت ممکن است موجب کاهش آب میاندیسکی، اختلال در تغذیه سلولی و در نهایت افزایش خطر آسیب یا بیرونزدگی دیسک شود.
برای پیشگیری از این وضعیت، استفاده از صندلی ارگونومیک با پشتی مناسب که از انحنای طبیعی ستون فقرات حمایت کند، بسیار ضروری است. نشستن بهگونهای که لگن، زانوها و شانهها در یک راستا قرار گیرند، به توزیع صحیح فشار کمک کرده و از آسیبهای احتمالی جلوگیری میکند.
همچنین باید از خم کردن مداوم کمر به سمت جلو، بهویژه هنگام کار با لپتاپ یا نوشتن، خودداری شود. نشستن در حالتهای غیرطبیعی، حتی اگر مدتزمان آن کوتاه باشد، در صورت تکرار میتواند آسیبزا باشد.
توصیه میشود در فواصل منظم (مثلاً هر ۳۰ تا ۶۰ دقیقه)، از جای خود بلند شوید، کمی راه بروید و حرکات کششی ساده برای ناحیه کمر، ران و شانهها انجام دهید. این کار علاوه بر بهبود گردش خون، به کاهش فشار وارد شده بر دیسکهای کمری کمک میکند و نقش مؤثری در پیشگیری از بروز یا تشدید دردهای کمر دارد.
2- خم شدن های مکرر کمر و تاثیر آن بر دیسک کمر
یکی از حرکات آسیبزا برای دیسکهای ناحیه کمر، خم شدن مکرر یا بیش از حد از ناحیه کمر است؛ بهویژه زمانی که این حرکت بهصورت نادرست و بدون درگیر کردن عضلات محافظ ستون فقرات انجام شود. بلند کردن اشیاء یا انجام فعالیتهای روزمره با این روش میتواند فشار مضاعفی به دیسکها وارد کرده و زمینهساز بروز آسیبهایی نظیر فتق یا بیرونزدگی دیسک گردد.
برای پیشگیری از این نوع آسیب، لازم است هنگام خم شدن، بهجای خم کردن کمر، زانوها را خم کرده و به حالت اسکات بنشینید. در این حالت، ستون فقرات باید صاف و بدون انحنا باقی بماند و فشار وارد بر کمر، به عضلات پا و لگن منتقل شود. این روش به کاهش فشار مستقیم بر دیسکهای کمری کمک کرده و از تخریب تدریجی آنها جلوگیری میکند.
همچنین توصیه میشود در صورت نیاز به بلند کردن اجسام سنگین، از تکنیکهای صحیح لیفتینگ استفاده کرده و در صورت لزوم، از ابزارهای کمکی یا کمک دیگران بهره بگیرید. با رعایت این اصول ساده، میتوان خطر آسیب به ستون فقرات را تا حد زیادی کاهش داد و از بروز دردهای مزمن ناحیه کمر پیشگیری کرد.
3- فشار بیش از حد به ناحیه کمر
تحمل بار سنگین یا اعمال فشار بیش از حد بر ناحیه کمر، یکی از دلایل اصلی فشردگی و آسیب به دیسکهای بینمهرهای است. افرادی که بهطور مداوم در معرض بلند کردن یا جابجایی بارهای سنگین قرار دارند، در معرض خطر بالاتری برای ابتلا به فتق دیسک یا تخریب تدریجی آن قرار میگیرند.
برای محافظت از ستون فقرات و کاهش فشار وارد بر دیسکها، استفاده از تکنیکهای صحیح بلند کردن اجسام ضروری است. بهجای خم شدن از ناحیه کمر، زانوهای خود را خم کرده و از عضلات پا برای بلند کردن استفاده کنید، در حالی که کمر صاف و ثابت باقی بماند.
همچنین توصیه میشود تا حد امکان از حمل بارهای بسیار سنگین خودداری کنید. در مواقعی که حمل بار اجتنابناپذیر است، استفاده از ابزارهای کمکی مانند چرخدستی، کالسکههای حمل یا کولهپشتیهایی با بندهای پهن و قابل تنظیم میتواند تا حد زیادی از وارد شدن فشار مستقیم به کمر جلوگیری کند.
4- تاثیر ورزشهای سنگین و ناگهانی بر دیسک کمر
یکی از عواملی که میتواند به دیسکهای کمری آسیب وارد کند، انجام ورزشهای سنگین یا حرکات ناگهانی و کنترلنشده است. فعالیتهایی مانند وزنهبرداری با بار سنگین، دویدنهای طولانی بدون آمادگی قبلی، حرکات شدید خمشی یا پیچشی ناگهانی میتوانند فشار زیادی بر دیسکها وارد کرده و احتمال فتق یا آسیب آنها را افزایش دهند.
در افرادی که سابقه دیسک کمر دارند، این نوع فعالیتها میتواند خطرناکتر باشد و حتی باعث عود مجدد درد یا تشدید آسیب شود. به همین دلیل، توصیه میشود بهجای ورزشهای پرفشار، سراغ فعالیتهای کمتنش و تقویتی بروید.
ورزشهایی مانند پیادهروی منظم، شنا، حرکات کششی و یوگا، گزینههایی مناسب برای حفظ سلامت ستون فقرات هستند. این فعالیتها با تقویت عضلات نگهدارنده کمر، افزایش انعطافپذیری و بهبود وضعیت بدن، نقش مهمی در کاهش درد و پیشگیری از آسیبهای بیشتر دارند.
با این حال، شروع هر نوع فعالیت ورزشی، بهویژه در صورت ابتلا به مشکلات دیسک کمر، باید با مشورت پزشک انجام شود. انتخاب صحیح ورزش، زمانبندی مناسب و رعایت اصول ایمنی میتواند از بروز آسیبهای جدید جلوگیری کرده و روند بهبودی را تسریع کند.
5- استراحت طولانی بدون حرکت و فشار به کمر
بسیاری از افراد بهاشتباه فکر میکنند که استراحت مطلق و طولانیمدت راهی مؤثر برای کاهش درد کمر است، اما این کار معمولاً نتیجه معکوس دارد. بیتحرکی طولانی باعث کاهش جریان خون، خشکی عضلات و افت انعطافپذیری ستون فقرات میشود. عواملی که همگی به تشدید درد کمر منجر خواهند شد.
در صورتی که دچار کمردرد هستید، بهترین راهکار، انجام استراحتهای فعال و کوتاهمدت است. بهجای دراز کشیدن مداوم، میتوانید در فواصل منظم حرکات سبک مانند پیادهروی کوتاه یا تمرینات کششی ملایم انجام دهید. این نوع فعالیتها به بهبود گردش خون، تقویت عضلات پشتی و پیشگیری از خشک شدن مفاصل کمک میکنند.
بنابراین، بهجای حذف کامل حرکت، باید تعادل مناسبی بین استراحت و تحرک ایجاد کرد تا فرآیند بهبودی کمر تسریع شود و از بازگشت درد جلوگیری گردد.
سخن آخر
سلامت ستون فقرات از اساسیترین ارکان تندرستی در طول زندگی است. یکی از اختلالات شایع در این ناحیه، پارگی یا فتق دیسک کمر است. مشکلی که در صورت بیتوجهی و عدم درمان، بهتدریج پیشرفت کرده و میتواند توانایی فرد در انجام فعالیتهای ساده روزمره مانند نشستن، راهرفتن یا حتی خواب راحت را سلب کند.
درد، التهاب و محدودیت حرکتی ناشی از دیسک کمر، مستقیماً بر کیفیت زندگی تأثیر میگذارد. از اینرو، توجه مستمر به سلامت مهرهها و پیشگیری از آسیبهای احتمالی، موضوعی است که در هر سن و شرایطی باید جدی گرفته شود.
در این مسیر، آموزش و آگاهسازی بیمار یکی از مؤثرترین، کمهزینهترین و نوینترین روشها برای پیشگیری، کنترل و درمان اختلالات ستون فقرات است. ارائه اطلاعات علمی و کاربردی در مورد وضعیت موجود، راهکارهای درمانی، اصول اصلاح سبک زندگی و پیشگیری از بازگشت مجدد مشکلات، بیمار را به مهمترین عامل در روند درمان خود تبدیل میکند.
در کلینیک سلامت پردیس، ما با بهرهگیری از تیم درمانی مجرب و دانش روز پزشکی، نه تنها خدمات تخصصی برای درمان مشکلات ستون فقرات ارائه میدهیم، بلکه بر آموزش بیماران تمرکز ویژهای داریم. هدف ما، ارتقای سطح سلامت عمومی و بازگرداندن آرامش و تحرک به زندگی شماست.
اگر از کمردرد یا علائم دیسک کمر رنج میبرید، اکنون بهترین زمان برای دریافت مشاوره و شروع درمان است. با کلینیک سلامت پردیس تماس بگیرید تا در سریعترین زمان ممکن، مسیر بهبودی را آغاز کنید.
دیدگاه خود را ثبت کنید
تمایل دارید در گفتگوها شرکت کنید؟در گفتگو ها شرکت کنید.