اگر دردی در ناحیه پاها، زیر سر استخوانهای انگشتی (متاتارسال) احساس می کنید، ممکن است مبتلا به متاتارسالژیا باشید که یک نوع درد در ناحیه جلویی کف پاها است. این مشکل معمولا توسط متخصص در کلینیک سلامت پا تشخیص داده می شود. متاتارسالژیا می تواند به دلایل مختلفی ایجاد شود و ممکن است در حین راه رفتن یا پیشرفتهتر شدن وضعیت، درد قابل تحمل نباشد و به انگشتان پا گسترش یابد. از این رو، برای تشخیص علت درد زیر انگشتان پا مشاوره با کلینیک سلامت پا پردیس و دریافت درمان مناسب ضروری میباشد.

چه کسانی به متاتارسالژیا مبتلا می شوند؟
هر کسی ممکن است به متاتارسالژیا مبتلا شود، اما دوندگان و افرادی که در ورزشهای پرتحرک شرکت میکنند و کسانی که عدم تعادل قوس پا دارند یا زمان زیادی را با پای خود صرف میکنند، احتمال بیشتری برای ابتلا به این بیماری دارند. افرادی که قوس پاهای بلندی دارند نیز بیشتر از دیگران به متاتارسالژیا دچار میشوند. زیرا قوسهای بلند بیشترین فشار را به متاتارس و پاشنه پا وارد میکنند. همچنین افرادی که انگشت دوم پاهایشان بلندتر از انگشت شست پا است، ممکن است بیشتر با متاتارسالژیا مواجه شوند. افرادی که ناهنجاریهای پا مانند انگشت چکشی و بونیون دارند، نیز احتمالاً با متاتارسالژیا بیشتری روبرو هستند.
جدول علل شایع درد زیر انگشتان پا
| علت احتمالی | توضیح مختصر | روش تشخیص پیشنهادی |
|---|---|---|
| متاتارسالژی | التهاب و فشار بیش از حد به سر استخوانهای کف پایی (متاتارس) | معاینه بالینی، فوت اسکن برای بررسی توزیع فشار |
| نوروم مورتون | ضخیم شدن بافت اطراف عصب بین انگشتان (اغلب بین انگشت سوم و چهارم) | تست مولدر (فشردن کنارههای پا)، سونوگرافی یا امآرآی |
| صافی کف پا (افتادگی قوس) | کاهش قوس طولی پا که باعث انتقال فشار به جلوی پا و زیر انگشتان میشود | فوت اسکن (نقشه فشار)، تست خشکی، معاینه فیزیکی |
| پینه و میخچه | ضخیم شدن لایه شاخی پوست در اثر فشار یا اصطکاک موضعی | معاینه بالینی (مشاهده مستقیم) |
| آرتریت روماتوئید | بیماری خودایمنی که باعث التهاب مفاصل کوچک پا میشود | آزمایش خون (RF, Anti-CCP)، رادیوگرافی، معاینه توسط روماتولوژیست |
| شکست فشاری استخوان متاتارس | ترک ریز ناشی از استرس مکرر (معمولاً در ورزشکاران یا پوکی استخوان) | رادیوگرافی (اشعه ایکس) یا امآرآی، فوت اسکن |
| نوروپاتی محیطی (دیابتی) | آسیب عصبی ناشی از دیابت یا سایر بیماریها | معاینه عصبی، تست قند خون، الکترومیوگرافی (EMG) |
چه چیزی باعث متاتارسالژیا می شود؟
همهی علل متاتارسالژیا شناخته شده نیستند. پوشیدن کفشهای نامناسب یا کفشهای پاشنهبلند، همراه با دویدن مکرر، ممکن است منجر به متاتارسالژیا شود. اضافه وزن هم میتواند به بروز متاتارسالژیا کمک کند. ابتلا به آرتریت روماتوئید، استئوآرتریت یا نقرس نیز ممکن است عواملی باشند که به بروز متاتارسالژیا کمک کنند.

عوامل ایجاد کننده در ابتلا به درد زیر انگشتان پا شامل چیست؟
عوامل خطر ابتلا به درد پنجه پا عبارتند از:
- استفاده از کفشهای نامناسب: استفاده از کفشهای تنگ یا با پاشنه بلند میتواند با دستگاه پنجه پا برخورد کرده و منجر به درد شود.
- چاقی و اضافه وزن: افزایش وزن میتواند فشار زیادی به پنجه پای فرد وارد کند.
- سن: با پیشرفت سن، چربی زیر پا که پنجه پا را حفاظت میکند کاهش مییابد و ممکن است موجب ابتلا به متاتارسالژیا شود.
- فعالیتهای ورزشی سنگین: انجام تمرینات ورزشی سنگین یا دویدن میتواند فشار زیادی به پنجه پا وارد کرده و خطر ابتلا به درد زیر انگشتان پا را افزایش دهد.
دلایل بیماری ها و اختلالات انگشتان:
- راه رفتن طولانی بر روی سطوح سخت و نامناسب
- اضافه وزن
- پوشیدن کفشهای نامناسب
- پوشیدن کفشهای پاشنه بلند، سفت و ضخیم شدن آشیل یا مچ پا
- وجود قوس زیاد در پا

علائم متاتارسالژیا چیست؟
علامت اصلی متاتارسالژیا درد در ناحیه متاتارس زیر توپی پا است. متاتارسالژیا ممکن است با کبودی و تورم یا التهاب همراه باشد و یا نباشد. این علائم می توانند به سرعت ظاهر شوند یا در طول زمان ایجاد شوند. آنها عبارتند از:
- درد در ناحیه کف پا: این درد میتواند تیز، درد یا سوزش باشد. درد ممکن است هنگام ایستادن، دویدن و یا راه رفتن بدتر شود.
- بی حسی یا گزگز در انگشتان پا
- احساس سنگریزه در کفش شما
اگر هر یک از این علائم مداوم را دارید، باید به کلینیک سلامت پا در کرج یا تهران مراجعه کنید. اگر عارضه متاتارسالژی درمان نشود میتواند منجر به انگشت چکشی شود و نیز باعث لنگیدن شما و افزایش درد در سایر قسمتهای بدن، از جمله کمر و لگن شود و منجر به راه رفتن غیرطبیعی شود.
تشخیص متاتارسالژیا
تراپیست درد پا ابتدا با پرسش در مورد علائم شما، معاینه متاتارسالژیا را آغاز میکند. او همچنین پای شما را به صورت دستی بررسی میکند. ممکن است برای اطمینان از عدم وجود سایر مشکلاتی که ممکن است باعث درد شما شده باشند، نیاز به اسکن پا با دستگاه مخصوص داشته باشید. کلینیک سلامت پا پردیس دارای دستگاه فوت اسکن است که با انجام اسکن پا، علت درد زیر انگشتان پا را تشخیص داده و بهترین راهکار درمانی را به شما پیشنهاد میدهد.
راه کارهای درمانی:
قرار دادن کفی طبی مناسب در کفشهای خودتان میتواند به کاهش فشار در سر استخوانهای متاتارسال و نیز کاهش درد پاهایتان کمک کند.
استفاده از درمانهای داخل منزل مانند صندل طبی میتواند در بهبود حالت دردتان موثر باشد.
حتما از کفشهایی استفاده کنید که با پاهایتان بهخوبی سازگار باشد، پاشنه مناسب و فضای کافی در قسمت انگشتان داشته باشد.
اگر اضافه وزن دارید، تلاش کنید وزن خود را کاهش دهید.

مشاوره با کلینیک سلامت پا پردیس
درمان، با ارائه اطلاعات کامل در مورد بیماری به خود بیمار، جدیدترین و کم هزینه ترین روش برای ارتقای سطح سلامت و بهبود کیفیت زندگی افراد میباشد. درحالی که اطلاعات درمانی شامل مفاهیمی در مورد وضعیت فعلی، روشهای درمانی و پیشگیری از بروز مجدد بیماری به بیمار انتقال مییابد، خود بیمار نقش اساسی را در بهبود وضعیت خود ایفا میکند. در کلینیک سلامت پاپردیس با انجام اسکن پا نوع و شدت بیماری تشخیص داده شده و علاوه بر متاتارسالژی خدمات دیگری مانند درمان دیسک کمر، درمان آرتروز زانو، درمان انحراف زانو و … نیز درمان می شود.
آدرس شعبه تهران:تهران زعفرانیه، خیابان مقدس اردبیلی، روبروی مجتمع تجاری پالادیوم، ساختمان پیراسته ، طبقه 4، واحد 41
تلفن تماس و نوبت دهی: 09129371083
آدرس شعبه کرج: چهارراه طالقانی، به سمت میدان سپاه، روبروی داروخانه هلال احمر، ابتدای بلوار قائم، ساختمان جهان نما، طبقه 1، واحد 3
تلفن تماس و نوبت دهی: 09359596353 و 02632746890
سوالات متدوال
آیا کفش نامناسب میتواند باعث درد زیر انگشتان پا شود؟
بله، کفشهای تنگ، پنجه باریک، پاشنه بلند یا کفیهای سفت و بدون قوس، فشار روی استخوانهای زیر انگشتان را افزایش میدهند و باعث درد و پینهشدگی میشوند.
چه بیماریهایی باعث درد زیر انگشتان پا میشوند؟
برخی از این بیماریها عبارتند از: نوروم مورتون که ضخیم شدن بافت اطراف عصب بین انگشتان است، آرتروز مفاصل کف پا، بورسیت (التهاب کیسه زلالی)، شکستهای فشاری استخوانهای متاتارس و همچنین پینه و میخچه در اثر فشار موضعی.
آیا صافی کف پا باعث درد زیر انگشتان میشود؟
بله، در افراد با کف پای صاف، قوس طولی از بین میرود و وزن بدن به سمت جلوی پا و زیر انگشتان منتقل میشود. این جابجایی فشار، منجر به درد در ناحیه زیر انگشتان، مخصوصاً بعد از ایستادن طولانی یا راه رفتن میگردد.
آیا فوت اسکن برای تشخیص علت درد زیر انگشتان مفید است؟
بله، دستگاه فوت اسکن با ترسیم نقشه رنگی فشار کف پا، دقیقاً نشان میدهد که کدام نقاط زیر انگشتان فشار اضافی تحمل میکنند. این اطلاعات به تشخیص دقیق و طراحی درمان شخصیسازی شده کمک زیادی میکند.
چه اقداماتی برای کاهش درد زیر انگشتان پا در خانه مؤثر است؟
استراحت و کاهش فعالیتهای پرتحرک، استفاده از کفش با پنجه پهن و کفی نرم و ضربهگیر، استفاده از پدهای سیلیکونی یا ژلای زیر انگشتان، کمپرس یخ به مدت ده تا پانزده دقیقه و انجام حرکات کششی کف پا و انگشتان از جمله اقدامات مؤثر هستند.
آیا ورزش برای درمان درد زیر انگشتان پا مفید است؟
بله، ورزشهای تقویتی و کششی مخصوص کف پا مانند جمع کردن حوله با انگشتان، کشش تاندون آشیل و چرخش مچ پا میتوانند توزیع فشار را بهبود بخشند. البته در مرحله حاد درد، ورزشهای سنگین توصیه نمیشود.
چه کفشی برای درد زیر انگشتان پا مناسب است؟
کفشی با پنجه پهن (تا انگشتان فشرده نشوند)، کفی ضربهگیر و نرم، قوس داخلی (حتی اگر صافی کف پا ندارید) و پاشنه کوتاه و ثابت مناسب است. از کفشهای تخت و سفت مانند صندلهای چرمی بدون قوس یا کتانیهای خیلی نازک خودداری کنید.
آیا درمان قطعی برای درد مزمن زیر انگشتان پا وجود دارد؟
در اکثر موارد، با ترکیبی از کفی طبی شخصیسازیشده (بر اساس فوت اسکن)، اصلاح کفش، فیزیوتراپی و در موارد نادر تزریق یا جراحی، مشکل به طور کامل برطرف میشود. کلید موفقیت، تشخیص دقیق علت اصلی است.
